Anasayfa » Blog » Bursa Mükemmeliyetçilik ve Anksiyete

Bursa Mükemmeliyetçilik ve Anksiyete

Mayıs 20, 2026
Yazılar

Bursa Mükemmeliyetçilik ve Anksiyete

Psikolog Duygu Dervisoglu

Bursa Nilufer | Cocuk, Ergen ve Aile Danismanligi

pskduygudervisoglu.com.tr

Bursa Mükemmeliyetçilik ve Anksiyete

📱 Sosyal Medya Paylaşım İçerikleri

Hazır paylaşım metinleri – Kopyala & Yapıştır

💼 LinkedIn

📝 Medium

🐦 X (Twitter)

<!– MEDIUM –>

"Yeterince Iyi Olmamak": Mukemmeliyetciligin Anksiyeteyle Dansi

Medium Makale

Elif, 14 yasinda, basarili bir ogrenciydi. Sinifinda hep ilk uce giriyordu. Ancak bir gun annesi endiseyle telefon etti: "Kizim gecen sinav 95 aldi, o gundan beri aglayarak uyuyor. 'Ben aptalim' diyor surekli." Elif'in hikayesi, mukemmeliyetciligin gizli yaralarini anlatan bircok hikayeden biriydi.

Psikoloji pratiigimde Bursa'da karsilastigim vakalarin onemli bir kismi, Elif gibi "disaridan basarili gorunen" cocuklar, ergenler ve yetiskinler. Ortak bir seyleri var: hicbir zaman yeterince iyi hissetmiyorlar. Peki bu his nereden geliyor ve neden bu kadar yikici olabiliyor?

Mukemmeliyetcilik cogu zaman bir zirh gibi tasiniyor. Bizi elestiriden, redden, hayal kiriikligindan korudugunu dusunuyoruz. "Eger her seyi mukemmel yaparsam, kimse beni elestirmez." Bu inanc baslangicta islevsel gibi gorunur; daha cok calisirsiniz, daha dikkatli olursunuz, daha az hata yaparsiniz.

Ama bir noktadan sonra bu zirh bir hapishaneye donusur. Artik rahat edemezsiniz cunku her seyin mukemmel olmasi gerekiyor. Yaratici olamazsiniz cunku hata yapma riski var. Esnek olamazsiniz cunku "standartlarinizi" dusurmus olursunuz. Ve en onemlisi, kendinizi sevamazsiniz cunku hicbir zaman o "ideal ben"e ulasamazsiniz.

Hewitt ve Flett (1991) mukemmeliyetciligi uc boyutta inceledi. Kendimize yonelttiyimiz kusursuzluk beklentisi, baskalarina yonelttiyimiz kusursuzluk beklentisi ve toplumun bize dayattigi kusursuzluk beklentisi. Uc boyut icinde en cok zarar vereni ucuncusu: "Herkes benden mukemmel olmami bekliyor."

Limburg ve arkadaslarinin (2017) 284 calismayisyla yapilan buyuk meta-analiz, bu toplumsal baskinin anksiyeteyle en guclu iliskiye sahip oldugunu gosterdi. Yani bizi en cok yipiratan, kendi beklentilerimizden cok, baskallarinin beklentilerine dair algilarimiz.

Bursa gibi buyuk ve kulturel olarak geleneksel degerler ile modern yasamin ic ice gectigi bir sehirde, mukemmeliyetcilik daha da katmanli bir hal alior. Aileler cocuklarinin "deneyimli" olmasi icin yonetiyorlar; okullar basariya gore siraaliyor; sosyal medya kusursuz yasam imajlari sunuyor. Bu uc katlii baski, ozellikle ergenler icin oldukca agir olabilir.

Klinik pratiigimde Bursa Nilufer'de gordugum tabloda, ergenler bir yandan "Kim olacagim?" sorusuyla bogusurken, diger yandan "Kusursuz olmaliyim" baskisiyla eziliyor. Bu ikilem akademik tukenmislik, sosyal kaygii ve hatta fiziksel belirtilerle kendini gosteriyor.

Elif'le terapi surecimizde once mukemmeliyetciliginin koklerini kesfettik. Babasinin surekli "Sen daha iyisini yapabilirsin" demesinin, Elif'in icinde "Hicbir sey yeterli degil" inancini nasil olussturdugunu anladik. Sonra BDT yoluyla bu inancla calismaya basladik.

Bilissel yeniden yapilandirmayla "95 almak basarisizliktiir" inancini sorguladik. Davranissal deneylerle "mukemmel olmadan da kabul gorulur" deneyimini yasattik. Oz-sefkat calismalariyla Elif'in kendisine bir arkadasi gibi davranmasini ogrettik. Aile gorusmeleriyle babanin iyi niyetli ama zararli kaliplarini fark etmesini sagladik.

Elif simdi 95'e aglaimyor. Hatta bazen 85 bile aliyor ve "Olsun, ders cikaririm" diyebiliyor. Bu, mukemmeliyetciligin gevsetilmesi demek; standartlarin dusurulmesi degil, esnekligin kazanilmasi demek.

Eger siz de kendinizi ya da cocugunuzu su cumlelerde buluyorsaniz, profesyonel destek aradaginiza bir isaret olabilir:

Mukemmeliyetcilik, tek basina kliniklerde teshis edilen bir "bozukluk" degildir. Ama anksiyetenin, depresyonun, OKB'nin ve yeme bozukluklarinin arkasinda cogu zaman sessizce oturan bir motordur. Bu motoru tanimak ve saglikli bir isleyise donusturmek mumkundur.

Bursa'da cocuk, ergen ve yetiskin danisanlariyla yuruttuugum terapi sureclerinde, mukemmeliyetciligin "saglikli" formuyla yasam kalitesini artiran, iliskilerini guclendiren ve kendileriyle baris yapan pek cok bireye tanik oldum. Degisim mumkun ve her zaman gecerli bir adim.

Psikolog Duygu Dervisoglu, Bursa Nilufer'de cocuk, ergen ve yetiskin psikolojik danismanlik hizmeti sunmaktadir. Uzmanlik alanlari arasinda mukemmeliyetcilik, anksiyete, OKB, aile danismanligi ve oyun terapisi yer almaktadir. Daha fazla bilgi icin: pskduygudervisoglu.com.tr

<!– LINKEDIN –>

Psikolog Duygu Dervişoğlu

psikologduygudervisoglu.com • LinkedIn Paylaşımı

Profesyonel hayatimizda "mukemmeliyetcilik" cogu zaman bir ovgu olarak kullanilir. "O cok mukemmeliyetcidir" derken, aslinda "cok caliskanidir, detaylara onem verir" demek isteriz. Ancak klinik psikoloji perspektifinden baktigimizda, mukemmeliyetcilik pek cok bireyin is ve sosyal yasami icin ciddi bir tehdit olusturabilmektedir.

Mukemmeliyetcilik arastirmalarinda son otuz yillik birikim carpici bir tablo ortaya koymaktadir. Limburg ve arkadaslarinin (2017) 284 calismadan olusturdugu meta-analiz, mukemmeliyetciligin tum boyutlarinin anksiyete, depresyon ve stresle anlamli iliski icerisinde oldugunu gostermistir. Ozellikle "sosyal olarak dayatilan mukemmeliyetcilik" boyutu, yani bireyin cevresi tarafindan kusursuz olmak icin baskiya maruz kaldigini hissetmesi, en yuksek korelasyonu sergilemektedir.

Hewitt ve Flett'in (1991) cok boyutlu modeli, is hayatinda da aciklayici bir cerceve sunmaktadir. Kendine yonelik mukemmeliyetci calisan, tukenmislik riskiyle karsi karsiyadir. Baskalarina yonelik mukemmeliyetci yonetici, ekip uyumunu bozabilir. Sosyal baskiyla sekillenmis mukemmeliyetcilik ise kronik is stresinin ana kaynaklarindan biri olabilir.

Mukemmeliyetciligin is hayatindaki yansimalari ilk bakista olumlu gorunebilir: titizlik, detay odaklilik ve yuksek standartlar. Ancak arasstirmalara baktigimizda tablonun cok daha karmasik oldugunu goruruz.

Mukemmeliyetci calisanlarin ortak yakinmalari sunlari kapsamaktadir: gorevleri tamamlamada gecikme (cunku hicbir sonuc yeterince iyi gelmiyor), karar verme guclugu (cunku hata yapma korkusu felc edici oluyor), delegasyon zorlugu (cunku baskalari "yeterince iyi" yapamiyor) ve is-yasam dengesi bozuklugu (cunku is hicbir zaman "bitmis" sayilmiyor).

Bursa'da klinik pratigimde gordugum tabloda, mukemmeliyetci ebeveynlerin cocuklarina farkinda olmadan bu kaliplari aktardigi acikca ortaya cikmaktadir. "Sen daha iyisini yapabilirsin" cumlesinin iyi niyetli olmasina ragmen, cocugun ic dunyasinda "ben asla yeterli degilim" mesajina donustuugu sikca gozlenmektedir.

Frost'un (1990) modelindeki "ebeveyn beklentileri" ve "ebeveyn elestirisi" boyutlari, bu nesiller arasi aktarimi bilimsel olarak desteklemektedir. Cocuklarimiza "hatanin ogrrenmenin bir parcasi oldugunu" ogretmek, saglikli bir basari motivasyonu gelistirmek icin atilacak en onemli adimlardan biridir.

Kanita dayali yaklasimlara baktigimizda, mukemmeliyetcilik tedavisinde BDT (Bilissel Davranisci Terapi) ve ACT (Kabul ve Kararlilik Terapisi) on plana cikmaktadir. Ancak is hayatinda da uygulanabilecek bazi stratejiler vardir.

Mukemmeliyetcilik, dozu ayarlanamadiginda hem bireyin hem de cevresindekilerin yasam kalitesini ciddi olcude etkileyen bir oruntu. Saglikli mukemmeliyetcilik ile nevrotik mukemmeliyetcilik arasindaki cizgiyi tanimak, hem bireysel hem de kurumsal duzeyde refah icin kritik oneme sahiptir.

Bursa'da cocuk, ergen ve yetiskin danisanlarla yuruttuugum terapi sureclerinde, mukemmeliyetciligin donusturulmesinin mumkun oldugunu her gun goruyorum. Onemli olan, yardim istemeyi bir zaaf degil, bir guc olarak gormektir.

Psikolog Duygu Dervisoglu

Cocuk, Ergen ve Yetiskin Psikolojik Danismanlik

Bursa, Nilufer | pskduygudervisoglu.com.tr

#Mukemmeliyetcilik #Anksiyete #Psikoloji #BursaPsikolog #CocukPsikolojisi #BDT #MentalSaglik #IsHayati

<!– TWEETS –>

1. 🇸🇹 MUKEMMELIYETCILIK VE ANKSIYETE ILISKISI

"Hicbir sey yeterince iyi degil."

Bu cumleyi sik sik ic sesinizden duyuyorsaniz, bu thread tam size gore.

Mukemmeliyetcilik, gorunuste masum bir ozellik. Ama arkasinda derin bir kaygi ve mutsuzluk gizliyor.

👇👇👇